Header ad

Sevk İrsaliyesi, Müstahsil Makbuzu ve Serbest Meslek Makbuzu Belgelerinin Elektronik Ortamda Düzenlenme, İletilme ve Muhafazasına İmkan Veren Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğ Taslağı

Maliye Bakanlığı (Gelir İdaresi Başkanlığı)’dan:
VERGİ USUL KANUNU GENEL TEBLİĞİ
(SIRA NO: …….)
Yetki
MADDE 1 – (1) 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 5766 sayılı Kanunun 17 nci maddesi
ile değişen mükerrer 242 nci maddesinin ikinci fıkrası ile Maliye Bakanlığı; elektronik defter,
kayıt ve belgelerin oluşturulması, kaydedilmesi, iletilmesi, muhafazası ve ibrazı ile defter ve
belgelerin elektronik ortamda tutulması ve düzenlenmesine ilişkin usul ve esasları
belirlemeye, elektronik ortamda tutulmasına ve düzenlenmesine izin verilen defter ve
belgelerde yer alması gereken bilgileri internet de dahil olmak üzere her türlü elektronik bilgi
iletişim araç ve ortamında Maliye Bakanlığına aktarma zorunluluğu getirmeye, bilgi
aktarımında uyulacak format ve standartlar ile uygulamaya ilişkin usul ve esasları tespit
etmeye, Vergi Usul Kanunu kapsamına giren işlemlerde elektronik imza kullanım usul ve
esaslarını düzenlemeye ve denetlemeye yetkili kılınmıştır.
Söz konusu fıkrada, Vergi Usul Kanunu ve diğer vergi kanunlarında defter, kayıt ve
belgelere ilişkin olarak yer alan hükümlerin elektronik defter, kayıt ve belgeler için de geçerli
olduğu; Maliye Bakanlığının, elektronik defter, belge ve kayıtlar için diğer defter, belge ve
kayıtlara ilişkin usul ve esaslardan farklı usul ve esaslar belirlemeye yetkili olduğu hükme
bağlanmıştır.
(2) Aynı Kanunun 227 nci maddesinin birinci fıkrasında, aksine hüküm olmadıkça
Vergi Usul Kanununa göre tutulan ve üçüncü şahıslarla olan münasebet ve muamelelere ait
kayıtların tevsikinin mecburi olduğu; dördüncü fıkrasında da Maliye Bakanlığının,
düzenlenmesi mecburi olan belgelerde bulunması gereken zorunlu bilgileri belirlemeye yetkili
olduğu belirtilmiştir.
(3) Diğer taraftan, anılan Kanunun mükerrer 257 nci maddesinin birinci fıkrasının (1)
numaralı bendinde Maliye Bakanlığının, Vergi Usul Kanununa göre tutulmakta olan defter ve
belgeler ile bunlara ilaveten tutulmasını veya düzenlenmesini uygun gördüğü defter ve
belgelerin mahiyet, şekil ve ihtiva etmesi zorunlu bilgileri belirlemeye, bunlarda değişiklik
yapmaya, bu defter ve belgelere tasdik, muhafaza ve ibraz zorunluluğu getirmeye veya
kaldırmaya, Vergi Usul Kanununa göre tutulacak defter ve düzenlenecek belgelerin tutulması
ve düzenlenmesi zorunluluğunu kaldırmaya yetkili olduğu; (3) numaralı bendinde, tutulması
ve düzenlenmesi zorunlu defter, kayıt ve belgelerin mikro film, mikro fiş veya elektronik bilgi
ve kayıt araçlarıyla yapılması veya bu kayıt ortamlarında saklanması hususunda izin vermeye
veya zorunluluk getirmeye, bu şekilde tutulacak defter ve kayıtların kopyalarının Maliye
Bakanlığında veya muhafaza etmekle görevlendireceği kurumlarda saklanması zorunluluğu
getirmeye; (4) numaralı bendinde ise Vergi Usul Kanununun 149 uncu maddesine göre
devamlı bilgi vermek zorunda olanlardan istenilen bilgiler ile vergi beyannameleri ve
bildirimlerin, şifre, elektronik imza veya diğer güvenlik araçları konulmak suretiyle internet
de dâhil olmak üzere her türlü elektronik bilgi iletişim araç ve ortamında verilmesi,
beyanname ve bildirimlerin yetki verilmiş gerçek veya tüzel kişiler aracı kılınarak
gönderilmesi hususlarında izin vermeye veya zorunluluk getirmeye, beyanname, bildirim ve
bilgilerin aktarımında uyulacak format ve standartlar ile uygulamaya ilişkin usul ve esasları
tespit etmeye, bu zorunluluğu beyanname, bildirim veya bilgi çeşitleri, mükellef grupları ve
faaliyet konuları itibarıyla ayrı ayrı uygulatmaya ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkili
olduğu hükme bağlanmıştır.
(4) Yukarıda yer verilen hükümlerle Maliye Bakanlığına verilen yetkilere istinaden,
yaygın olarak kullanılan belgeler arasında yer alan “sevk irsaliyesi”, “müstahsil makbuzu” ve
“serbest meslek makbuzu” belgelerinin elektronik ortamda elektronik belge olarak
düzenlenebilmesi, alıcısına elektronik veya kağıt ortamında iletilmesi ile muhafaza ve ibraz
edilebilmesine ilişkin usul ve esaslar bu Tebliğin konusunu oluşturmaktadır.
Tanımlar ve Kısaltmalar
MADDE 2 – (1) Bu Tebliğde geçen;
Başkanlık : Gelir İdaresi Başkanlığını,
Bilgi İşlem Sistemi : Mükelleflerin belgeleri elektronik ortamda oluşturmak,kaydetmek, muhafaza etmek ve ilgili diğer işlemleri gerçekleştirmek amacı ile doğrudan ya da dolaylı olarak kullandıkları her türlü yazılım ve donanım ile saklama ortamlarını, BİS Raporu : Bilgi İşlem Sistem Raporunu,
GİB Portalı : e-Fatura, e-İrsaliye, e-Müstahsil Makbuzu ve e-Serbest Meslek Makbuzu uygulamalarına ait temel fonksiyonların, internet üzerinden genel kullanımını sağlamak amacı ile Başkanlık tarafından geliştirilen portalı,
Elektronik Belge : Şekil hükümlerinden bağımsız olarak Vergi Usul Kanununa
göre düzenlenmesi zorunlu olan belgelerde yer alan bilgileri
içeren elektronik kayıtlar bütününü,
Elektronik İrsaliye(e-İrsaliye): Bu tebliğde yer alan şartlara uygun olarak elektronik belge
biçiminde oluşturulmuş sevk irsaliyesini,
Elektronik Müstahsil Makbuzu (e-Müstahsil Makbuzu): Bu Tebliğde yer alan şartlara uygun olarak elektronik belge biçiminde oluşturulmuş müstahsil makbuzunu,

Elektronik Serbest Meslek Makbuzu(e-Serbest Meslek Makbuzu)
: Bu Tebliğde yer alan şartlara uygun olarak elektronik belge
biçiminde oluşturulmuş serbest meslek makbuzunu,
e-Müstahsil Makbuzu: Başkanlık tarafından belirlenen standartlara uygun olarak müstahsil makbuzunun elektronik ortamda oluşturulması, Uygulaması elektronik ve kağıt ortamda muhafazası, ibrazı ve raporlamasını kapsayan uygulamayı,
e-İrsaliye Uygulaması: Başkanlık tarafından belirlenen standartlara uygun
mesajların, taraflar arasında güvenli bir şekilde aktarılması
imkanını sunan uygulamaların genel adını,
e-Serbest Meslek Makbuzu Uygulaması : Başkanlık tarafından belirlenen standartlara uygun olarak
serbest meslek makbuzunun elektronik ortamda oluşturulması, muhafazası, ibrazı ve raporlamasını kapsayan uygulamayı,
Elektronik Kayıt : Elektronik ortamda tutulan ve elektronik defter ve belgeleri oluşturan, elektronik yöntemlerle erişimi ve işlenmesi mümkün olan en küçük bilgi ögesini,
Elektronik Saklama Hizmeti Veren Kurum
: 14/12/2012 tarihli ve 28497 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 421 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği kapsamında Başkanlıktan Saklama Hizmeti verme
izni almış mükellefi,
Elektronik Sertifika : Mali Mühür ve Nitelikli Elektronik Sertifikayı,
Elektronik Sertifika ile İmzalama: Bu Tebliğde belirtilen elektronik belgeleri, tüzel kişilerin
mali mühürle onaylamasını, gerçek kişilerin ise nitelikli  elektronik sertifika ile imzalamasını veya mali mühür ile onaylamasını,
Mali Mühür : 5/3/2010 tarihli ve 27512 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan 397 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel
Tebliği çerçevesinde Başkanlık için oluşturulan elektronik
sertifika alt yapısını,
Nitelikli Elektronik
Sertifika (NES)
: 5070 sayılı Elektronik İmza Kanununun 9 uncu maddesinde
tanımlanan ve yalnızca gerçek kişi mükelleflerce
kullanılabilen elektronik sertifikayı,
Özel Entegratör : 14/12/2012 tarihli ve 28497 sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanan 421 sıra numaralı Vergi Usul Kanunu Genel
Tebliği kapsamında Başkanlıktan özel entegrasyon izni
almış mükellefi,
TÜBİTAKBİLGEM
/ KAMU
SM
: Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu – Bilişim
ve Bilgi Güvenliği İleri Teknolojiler Araştırma Merkezi /
Kamu Sertifikasyon Merkezini,
TCKN : Türkiye Cumhuriyeti Kimlik Numarasını,
VKN : Vergi Kimlik Numarasını
Vergi Mükellefi : Bu Tebliğ uygulaması bakımından, Vergi Usul Kanununun
232 nci maddesinin birinci fıkrasında sayılan birinci ve
ikinci sınıf tüccarları, serbest meslek erbabını, kazançları
basit usulde tespit olunan tüccarları, defter tutmak
mecburiyetinde olan çiftçileri, vergiden muaf esnafı,
Vergi Mükellefi
Olmayanlar
: Bu Tebliğ uygulaması bakımından vergi mükelleflerinin
dışında kalanları,
Zaman Damgası : Bir elektronik verinin üretildiği, değiştirildiği, gönderildiği,
alındığı ve/veya kaydedildiği zamanın tespit edilmesi
amacıyla elektronik sertifika hizmet sağlayıcısı tarafından
doğrulanan kaydı,
ifade eder.
Elektronik İrsaliye (e-İrsaliye)
MADDE 3- (1) Genel Olarak e-İrsaliye Uygulaması: Mal hareketlerinin elektronik
ortamda düzenli bir şekilde izlenebilmesi amacıyla; 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 230
uncu maddesinin beşinci bendine göre hali hazırda kağıt ortamda düzenlenmekte olan “sevk
irsaliyesi” belgesinin, elektronik belge olarak elektronik ortamda düzenlenmesi, alıcısına
elektronik ortamda iletilmesi ve elektronik ortamda muhafaza ve ibraz edilmesine ilişkin
yapılan düzenlemeler bu maddenin konusunu oluşturmaktadır.
Bu Tebliğde düzenlenen e-İrsaliye belgesi, yeni bir belge türü olmayıp, kağıt ortamdaki
“sevk irsaliyesi” belgesi ile aynı hukuki niteliklere sahiptir.
(2) Uygulamadan Yararlanma Yöntemleri ve Başvuru Esasları: Mükellefler
e-İrsaliye Uygulamasından;
a) Kendi bilgi işlem sistemlerinin Başkanlık sistemlerine entegrasyonu yoluyla,
b) e-İrsaliye Uygulamasına ait temel fonksiyonların internet üzerinden genel
kullanımını sağlamak amacı ile Başkanlık tarafından oluşturulan ve www.efatura.gov.tr
internet adresinde hizmete sunulan GİB Portalı aracılığıyla,
c) Başkanlıktan izin almış özel entegratörlerin bilgi işlem sistemleri aracılığıyla,
olmak üzere üç yöntemden herhangi birini seçerek yararlanabileceklerdir.
Mükellefler, (a) ve (b) alt bentlerinde belirtilen yöntemlerden biri ile uygulamaya dahil
olmak istediklerinde; Gelir İdaresi Başkanlığının “www.efatura.gov.tr” internet adresinde
yayımlanan “Elektronik İrsaliye Başvuru Kılavuzu”na uygun olarak e-İrsaliye Uygulamasına
ilişkin gerekli başvuru işlemlerini yerine getirmeleri gerekmektedir.
e-İrsaliye uygulamasına (c) alt bendinde belirtilen yöntemle dahil olmak isteyen
mükellefler; doğrudan Başkanlıktan izin almış özel entegratörlerden herhangi birine
başvuracak olup, ayrıca Başkanlığa başvuruda bulunmalarına gerek bulunmamaktadır.
(3) Değerlendirme ve İzin: e-İrsaliye uygulamasından kendi bilgi işlem sistemlerinin
Başkanlık sistemlerine entegrasyonu yöntemiyle yararlanmak için Başkanlığa yapılan
başvurular; Başkanlık tarafından mükellefe ait sistemin yapısı, işleyişi ile bu sistemde
elektronik olarak düzenlenen e-İrsaliye örneklerinin, bu Tebliğde ve www.efatura.gov.tr
internet adresinde yayımlanan teknik kılavuzlarda belirlenen usul ve esaslara uygun olup
olmadığı açısından değerlendirilecektir. Başkanlık gerek görmesi halinde ilave teknik bilgi ve
belge talebinde bulunabilecektir.
Başkanlıkça yapılacak değerlendirme sonrasında başvuruları uygun bulunan ve test
süreçlerini başarılı bir şekilde tamamlayan mükelleflere e-İrsaliye Uygulamasından kendi
bilgi işlem sistemlerinin Başkanlık sistemlerine entegrasyonu yöntemiyle yararlanmasına
ilişkin olarak izin verilecektir.
Değerlendirme aşamasında eksiklikleri tespit edilen mükelleflere, söz konusu
eksiklikleri gidermeleri için en çok bir yıl süre verilir. Bu süre içerisinde eksikliklerini
gidermeyen mükelleflerin başvuruları reddedilir.
Başvuruları reddedilen mükelleflerin reddi izleyen bir yıl içerisinde yapacakları
başvurular kabul edilmeyecektir. Bu durum, mükelleflerin e-İrsaliye Uygulaması kapsamında
GİB Portal ya da özel entegratörlük izni alan mükellefler vasıtasıyla e-İrsaliye
Uygulamasından yararlanmalarına engel teşkil etmez.
(4) Özel Entegratörlük Hizmeti Verenler: 397 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel
Tebliği kapsamında Başkanlıktan özel entegrasyon izni alan mükellefler, bu Tebliğ
kapsamında e-İrsaliye düzenleme, bunları elektronik sertifika ile imzalama ve muhataplarına
elektronik ortamda iletme ve alma hizmeti verebilirler.
Özel entegratörlerin e-İrsaliye uygulamasına ilişkin hizmet verebilmesi için
Başkanlıktan ayrıca e-İrsaliye Özel Entegratörlüğü izni alması gerekmektedir. Bu izni
alabilmek için gerekli koşullar www.efatura.gov.tr internet adresinde yayımlanan “e-Fatura
Uygulaması Özel Entegrasyon Kılavuzu” nda yer almaktadır.
Başkanlıktan izin alan özel entegratörler, anlaşma yaptıkları mükelleflere ilişkin
bilgileri Başkanlık sistemine yüklemeleri ve www.efatura.gov.tr internet adresinde
yayımlanan “e-Fatura Uygulaması Özel Entegrasyon Kılavuzu”nda açıklanan mesaj yapısına
uygun onayı almaları halinde e-İrsaliye hizmeti vermeye başlayabileceklerdir.
e-İrsaliye uygulamasından özel entegratör sistemi üzerinden faydalanan mükellefler,
e-İrsaliyelerde özel entegratörün mali mührünün ve zaman damgasının kullanılmasını talep
edebilirler.
Başkanlıktan e-İrsaliye izni alan özel entegratörler, hizmet verdikleri mükelleflere ait
e-İrsaliye bilgilerini, e-İrsaliye oluşturma, imzalama, gönderme ve alma amacı dışında
kullanamaz ve işleme taraf olanların yazılı izni olmaksızın üçüncü kişilerle paylaşamazlar.
Özel entegratörler bu faaliyetleri kapsamında elde ettiği ticari sır niteliğindeki e-İrsaliye
bilgilerinin güvenliğinden ve gizliliğinden sorumludurlar. Bu amaca aykırı olarak işleme taraf
olmayan üçüncü kişilerle e-İrsaliye bilgilerini paylaştığı tespit olunan özel entegratörlerin,
diğer kanunların öngördüğü cezai sorumlulukları dışında ayrıca Başkanlık tarafından tüm özel
entegratörlük izinleri iptal edilebilir.
(5) Elektronik İrsaliyenin Düzenlenmesi ve İletilmesi: e-İrsaliyenin
www.efatura.gov.tr internet adresinde yayımlanan e-İrsaliye uygulamasına ilişkin teknik
kılavuzlarda yer alan format ve standartlara göre elektronik ortamda, elektronik sertifika ile
imzalanarak düzenlenmesi, alıcısına iletilmesi, muhafaza ve ibraz edilmesi esastır.
e-İrsaliyenin, bu Tebliğde belirlenen usul ve esaslara uygun olarak düzenlenmesi,
gönderme veya alma işlemlerinin de Başkanlık tarafından oluşturulan e-İrsaliye Uygulaması
aracılığı ile gerçekleştirilmesi zorunludur.
e-İrsaliyenin malın fiili sevkinden önce düzenlenmesi ve Başkanlık sistemleri üzerinden
alıcısına başarılı olarak iletilmesi gerekmekte olup e-İrsaliye Uygulaması üzerinden alıcısına
başarılı bir şekilde iletilmeyen e-İrsaliye hüküm ifade etmez.
Malın fiili sevki sırasında araç içinde de e-İrsaliyenin bir çıktısının bulunması zorunlu
olup, söz konusu çıktı üzerinde ıslak imza ya da kaşe bulunması zorunlu değildir. Söz konusu
kağıt çıktının, alıcıya verilmesi zorunlu olmadığı gibi malların alıcıya tesliminden sonra
muhafaza veya ibraz edilme zorunluluğu da bulunmamaktadır.
e-İrsaliyenin düzenlenmesinden önce sevki yapılan mala ilişkin olarak e-Fatura
düzenlenmiş olması halinde, e-İrsaliye üzerinde e-Faturanın belge numarasına da yer
verilmesi zorunludur.
Düzenlenecek e-İrsaliyelerde, Başkanlık sistemlerinden elektronik ortamda
sorgulanması, doğrulanması ve görüntülenmesine imkan vermek üzere karekoda belge
üzerinde yer verilmesi zorunludur.
Mükellefler e-İrsaliye düzenlerken, bu Tebliğde belirtilmeyen hususlarda süreler başta
olmak üzere Vergi Usul Kanunu ve ilgili diğer kanun ve düzenlemelerde yer alan usul ve
esaslara uymak zorundadır.
e-İrsaliye Uygulamasından yararlanan mükelleflerin aralarındaki işlemlerde 01/07/2018
tarihine kadar e-İrsaliye belgesi düzenlemeleri mümkün olduğu gibi kağıt ortamda sevk
irsaliyesi belgesi düzenlemeleri de mümkündür. Ancak aynı işlem için elektronik irsaliye
veya kağıt irsaliyeden sadece birinin düzenlenmesi gerekmektedir.
e-İrsaliye Uygulamasından yararlanan mükellefler e-İrsaliye Uygulamasına kayıtlı
olmayan mükelleflere kağıt irsaliye düzenlemeye devam edeceklerdir.
(6) Uygulamaya Dahil Olma: e-İrsaliye Uygulamasından;
a) 397 Sıra Numaralı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği kapsamında getirilen
e-Fatura Uygulamasından yararlanma iznine sahip olan,
b) Bu Tebliğde açıklanan usul ve esaslara uygun olarak, e-İrsaliye
düzenleyebilme ve iletebilme konusunda gerekli hazırlıklarını tamamlamış olan ve
c) Bu maddenin (2) numaralı fıkrasında belirtilen şekilde e-İrsaliye Uygulamasına
dahil olmak için gerekli başvuruyu yapan,
mükellefler 01/01/2018 tarihinden itibaren faydalanabilirler.
(7) e-İrsaliye Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu: 01/07/2018 tarihinden itibaren,
e-Fatura uygulamasına kayıtlı kullanıcıların e-İrsaliye Uygulamasına dahil olması ve sevk
irsaliyesi belgelerini bu Tebliğde belirtilen usul ve esaslara göre e-İrsaliye olarak
düzenlemeleri zorunludur. Belirtilen tarihten sonra 433 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel
Tebliği’nin 15 inci maddesinde belirtilen uygulamadan (e-Faturanın kağıt çıktısının irsaliye
yerine geçer belge olarak kabul edilmesi uygulaması) yararlanılması mümkün
bulunmamaktadır. Söz konusu uygulamaya süresi içinde başvurmayan, e-Fatura
uygulamasına kayıtlı kullanıcıların GİB Portal hesapları 01/07/2018 tarihi itibariyle
Başkanlık tarafından otomatik olarak açılacaktır.
(8) Elektronik İrsaliyede Bulunması Gereken Bilgiler: e-İrsaliye belgesinde aşağıda
yer alan bilgilerin bulunması zorunludur.
a) e-İrsaliyesinin düzenlenme tarihi ve belge numarası,
b) e-İrsaliyeyi düzenleyenin adı, ticaret ünvanı, adresi, vergi dairesi ve hesap
numarası,
c) Müşterinin adı, ticaret ünvanı, adresi, varsa vergi dairesi ve hesap numarası,
ç) Taşınan malın nevi, miktarı,
d) Fiili sevk tarihi ve saat ve dakika olarak zamanı,
Başkanlık, ihtiyaç duyulması halinde söz konusu bilgilere ilave bilgilerin de e-İrsaliye
belgesinde bulunmasını mükelleflere gerekli duyuruları www.efatura.gov.tr internet adresinde
yaparak isteyebilir.
Mükellefler e-İrsaliye üzerindeki zorunlu bilgilere ilave olarak ihtiyaçları doğrultusunda
farklı bilgilere de yer verebileceklerdir.
Elektronik Müstahsil Makbuzu (e-Müstahsil Makbuzu)
MADDE 4 – (1) Genel Olarak e-Müstahsil Makbuzu: Tarımsal ve hayvansal
ürünlerin satın alınmasında fatura yerine geçen ticari bir vesika olarak kullanılmakta olan
müstahsil makbuzunun elektronik ortamda izlenebilmesi amacıyla, 213 sayılı Vergi Usul
Kanununun 235 inci maddesine göre hali hazırda kağıt ortamda düzenlenmekte olan
“müstahsil makbuzu” belgesinin, elektronik belge olarak elektronik ortamda düzenlenmesi ile
kağıt ve elektronik ortamda muhafaza ve ibraz edilmesi ve Başkanlığa elektronik ortamda
raporlanabilmesine ilişkin düzenlemeler bu maddenin konusunu oluşturmaktadır.
Bu Tebliğde düzenlenen e-Müstahsil Makbuzu, yeni bir belge türü olmayıp, kağıt
müstahsil makbuz ile aynı hukuki niteliklere sahiptir.
(2) Uygulamadan Yararlanma Yöntemleri ve Başvuru Esasları: Mükellefler,
e-Müstahsil Makbuzu Uygulamasından;
a) Kendi bilgi işlem sistemlerinin Başkanlık sistemlerine entegrasyonu yoluyla,
b) e-Müstahsil Makbuzu Uygulamasına ait temel fonksiyonların internet üzerinden
genel kullanımını sağlamak amacı ile Başkanlık tarafından oluşturulan ve
www.efatura.gov.tr internet adresinde hizmete sunulan GİB Portalı aracılığıyla,
c) Başkanlıktan izin almış özel entegratörlerin bilgi işlem sistemleri aracılığıyla,
olmak üzere üç yöntemden herhangi birini seçerek yararlanabileceklerdir.
Mükelleflerin, (a) ve (b) alt bentlerinde belirtilen yöntemlerden biri ile uygulamaya
dahil olmak istediklerinde; Gelir İdaresi Başkanlığın “www.efatura.gov.tr” internet adresinde
yayımlanan “Elektronik Müstahsil Makbuzu Başvuru Kılavuzu”na uygun olarak gerekli
başvuru işlemlerini yerine getirmeleri gerekmektedir.
e- Müstahsil Makbuzu Uygulamasına (c) alt bendinde belirtilen yöntemle dahil olmak
isteyen mükellefler; doğrudan Başkanlıktan izin almış özel entegratörlerden herhangi birine
başvuracak olup, bu mükelleflerin ayrıca Başkanlığa başvuruda bulunmalarına gerek
bulunmamaktadır.
(3) Değerlendirme ve İzin: e-Müstahsil Makbuzu Uygulamasından kendi bilgi işlem
sistemlerinin Başkanlık sistemlerine entegrasyonu yöntemiyle yararlanmak için Başkanlığa
yapılan başvurular; Başkanlık tarafından mükellefe ait sistemin yapısı, işleyişi ile bu sistemde
elektronik olarak düzenlenen e-Müstahsil Makbuzu örneklerinin, bu Tebliğde ve
www.efatura.gov.tr internet adresinde yayımlanan teknik kılavuzlarda belirlenen usul ve
esaslara uygun olup olmadığı açısından değerlendirilecektir. Başkanlık gerek görmesi halinde
ilave teknik bilgi ve belge talebinde bulunabilecektir.
Başkanlıkça yapılacak değerlendirme sonrasında başvuruları uygun bulunan ve test
süreçlerini başarılı bir şekilde tamamlayan mükelleflere e-Müstahsil Makbuzu
Uygulamasından kendi bilgi işlem sistemlerinin Başkanlık sistemlerine entegrasyonu
yöntemiyle yararlanmasına ilişkin olarak izin verilecektir.
Değerlendirme aşamasında eksiklikleri tespit edilen mükelleflere, söz konusu
eksiklikleri gidermeleri için en çok bir yıl süre verilir. Bu süre içerisinde eksikliklerini
gidermeyen mükelleflerin başvuruları reddedilir.
Başvuruları reddedilen mükelleflerin reddi izleyen bir yıl içerisinde yapacakları
başvurular kabul edilmeyecektir. Bu durum, mükelleflerin GİB Portal ya da özel entegratörlük
izni alan mükellefler vasıtasıyla e-Müstahsil Makbuzu Uygulamasından yararlanmalarına
engel teşkil etmez.
(4) Özel Entegratörlük Hizmeti Verenler: 397 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel
Tebliği kapsamında Başkanlıktan özel entegrasyon izni alan mükellefler, bu Tebliğ
kapsamında e-Müstahsil Makbuzu düzenlemek isteyen mükelleflere, e-Müstahsil Makbuzu
ve e-Müstahsil Makbuzu Raporu oluşturma, mali mühürle onaylama ve zaman damgası
kullanarak e-Müstahsil Makbuzu Raporunu Başkanlığa elektronik ortamda iletme hizmeti
verebilirler.
e-Müstahsil Makbuzu uygulamasından özel entegratör sistemi üzerinden faydalanan
mükellefler, e-Müstahsil Makbuzu ve e-Müstahsil Makbuzu Raporlarında özel entegratörün
mali mührünün ve zaman damgasının kullanılmasını talep edebilirler.
Özel entegratörlerin e-Müstahsil Makbuzu hizmeti verebilmesi için Başkanlıktan ayrıca
e-Müstahsil Makbuzu özel entegratörlüğü izni alması gerekmektedir. Bu izni alabilmek için
gerekli koşullar www.efatura.gov.tr İnternet adresinde yayımlanan kılavuzlarda yer
almaktadır.
Başkanlıktan e-Müstahsil Makbuzu özel entegratörlüğü izni alanlar, hizmet verdikleri
mükelleflere ait e-Müstahsil Makbuzu veya e-Müstahsil Makbuzu Raporu bilgilerini,
e-Müstahsil Makbuzu ve Raporu oluşturma, imzalama, Başkanlığa raporlama amacı dışında
kullanamaz ve işleme taraf olanların yazılı izni olmaksızın üçüncü kişilerle paylaşamazlar.
Özel entegratörler bu faaliyetleri kapsamında elde ettiği ticari sır niteliğindeki e-Müstahsil
Makbuzu ve Raporu bilgilerinin güvenliğinden ve gizliliğinden sorumludurlar. Bu amaca
aykırı olarak işleme taraf olmayan üçüncü kişilerle e-Müstahsil Makbuzu veya Raporu
bilgilerini paylaştığı tespit olunan özel entegratörlerin, diğer kanunların öngördüğü cezai
sorumlulukları dışında ayrıca Başkanlık tarafından tüm özel entegratörlük izinleri iptal
edilebilir.
(5) e-Müstahsil Makbuzu Düzenlenmesi ve Teslimi: Vergi Usul Kanunu’nun 235 inci
maddesinde birinci ve ikinci sınıf tüccarlar ile kazancı basit usulde tespit edilenler ve defter
tutmak mecburiyetinde olan çiftçilerin, gerçek usulde vergiye tabi olmayan çiftçilerden satın
aldıkları malların bedelini ödedikleri sırada iki nüsha makbuz tanzim etmesi, nüshalardan
birini imzalayarak satıcı çiftçiye vermesi, diğer nüshasının ise satıcı çiftçiye imzalatılarak
alınması gerektiği ve müstahsil makbuzunun tüccar veya alıcı çiftçi nezdinde kalan nüshasının
fatura yerine geçer belge olduğu hüküm altına alınmıştır.
Anılan düzenlemeler çerçevesinde; elektronik ortamda düzenlenen ve elektronik
sertifika ile imzalanan e-Müstahsil Makbuzunun iki nüsha kağıt çıktısı alınarak, çıktılarının
her iki tarafça ıslak imza ile imzalanması ve birer nüshasının taraflarda Vergi Usul Kanunu
hükümlerine göre muhafaza edilmesi gerekmektedir.
Tebliğ kapsamında Başkanlıktan e-Müstahsil Makbuzu izni alan mükelleflerin,
elektronik ortamda oluşturdukları müstahsil makbuzunun, kağıt nüshasını ıslak imzalı olarak
kağıt ortamda, elektronik nüshasını ise elektronik sertifika ile imzalı olarak elektronik
ortamda muhafaza etmeleri gerekmektedir.
e-Müstahsil Makbuzu ve Raporunun oluşturulması ve gönderilmesinde uyulması
gereken format, standart ve Raporlama süresi www.efatura.gov.tr internet adresinde
yayınlanan teknik kılavuzlarda açıklanmıştır.
Bu Tebliğde belirlenen usul ve esaslar ile ilgili teknik kılavuzlarda belirlenen format ve
standartlara uygun olarak düzenlenmeyen elektronik ortamdaki belgeler, Vergi Usul Kanunu
kapsamında düzenlenmiş e-Müstahsil Makbuzu olarak kabul edilmeyecektir.
Mükellefler e-Müstahsil Makbuzu düzenlerken, süreler başta olmak üzere bu Tebliğde
belirtilmeyen hususlarda, Vergi Usul Kanunu ve ilgili diğer kanun ve düzenlemelerde yer alan
usul ve esaslara uymak zorundadır.
426 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği kapsamında onaylanan Yeni Nesil
Ödeme Kaydedici cihazlardan e-Müstahsil Makbuzunda bulunan bilgileri de ihtiva eden bir
Bilgi Fişi’nin iki nüsha halinde üretilmesi ve taraflarca imzalanması halinde; bu bilgi fişi
nüshaları e-Müstahsil Makbuzunun kağıt nüshaları yerine geçecektir. Bu durum e-Müstahsil
Makbuzunun, elektronik sertifika ile imzalanarak düzenlenmesi ve Vergi Usul Kanunu
hükümlerine göre elektronik ortamda düzenleyicisi tarafından muhafaza edilmesini ve bilgi
fişlerinin taraflarca Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre muhafaza edilmesi zorunluluğunu
ortadan kaldırmamaktadır.
Düzenlenecek e-Müstahsil Makbuzlarında Başkanlık sistemlerinden elektronik ortamda
sorgulanması, doğrulanması ve görüntülenmesine imkan vermek üzere karekoda belge
üzerinde yer verilmesi zorunludur.
(6) Uygulamaya Dahil Olma: e-Müstahsil Makbuzu Uygulamasına, 213 Sayılı Vergi
Usul Kanunu hükümleri uyarınca müstahsil makbuzu belgesini düzenlemek zorunda olan
mükellefler 01/01/2018 tarihinden itibaren dahil olabileceklerdir. Uygulamaya dahil olacak
mükelleflerin; Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğleri ile zorunluluk getirilen haller dışında;
e-Fatura, e-Arşiv Fatura ve e-Defter uygulamalarına dahil olma zorunlulukları
bulunmamaktadır.
(7) e-Müstahsil Makbuzu Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu: Gerçek usulde vergiye
tabi olmayan çiftçilerden mal alan birinci sınıf tüccarlar 1/7/2018 tarihine kadar e-Müstahsil
Makbuzu Uygulamasına dahil olması ve bu tarihten itibaren müstahsil makbuzu belgelerini
e-Müstahsil Makbuzu olarak düzenlemesi zorunludur.
e-Müstahsil Makbuzu Uygulamasına dahil olan; birinci sınıf tüccarların 01/07/2018
tarihine kadar, e-Müstahsil Makbuzu belgesi düzenlemeleri mümkün olduğu gibi kağıt
ortamda müstahsil makbuzu belgesi düzenlemesi de mümkündür. Ancak aynı işlem için eMüstahsil
Makbuzu veya kağıt ortamdaki müstahsil makbuzu belgelerinden sadece birinin
düzenlenmesi gerekmektedir.
(8) e-Müstahsil Makbuzunda Bulunması Gereken Bilgiler: e-Müstahsil Makbuzu
belgesinde aşağıda yer alan bilgilerin bulunması zorunludur.
a) Malı satın alan tüccar veya çiftçinin adı, soyadı veya unvanı, vergi dairesi,
VKN’si ve adresi;
b) Belgenin tarihi, saat ve dakika olarak düzenlenme zamanı ve belge numarası,
c) Malı satan çiftçinin adı, soyadı, TCKN’si ve ikametgah adresi;
d) Satın alınan malın cinsi, miktarı ve bedeli.
Başkanlık, ihtiyaç duyulması halinde söz konusu bilgilere ilave bilgilerin de e-Müstahsil
Makbuzu belgesinde bulunmasını mükelleflere gerekli duyuruları www.efatura.gov.tr internet
adresinde yaparak isteyebilir.
Mükellefler müstahsil makbuzu üzerindeki zorunlu bilgilere ilave olarak ihtiyaçları
doğrultusunda farklı bilgilere de yer verebileceklerdir.
(9) e-Müstahsil Makbuzu Bilgilerinin Raporlanması: e-Müstahsil Makbuzu
uygulamasını kendi bilgi işlem sistemlerinin Başkanlık sistemleri ile entegrasyonu yöntemi ile
kullanan mükellefler ve e-Müstahsil Makbuzu hizmeti verme konusunda Başkanlıktan izin
alan özel entegratörler, elektronik ortamda oluşturulan e-Müstahsil Makbuzu belgelerine
ilişkin olarak, Başkanlığın www.efatura.gov.tr internet adresinde yayınlanan veri formatı ve
standardına uygun “e-Müstahsil Makbuzu Raporu”nu elektronik sertifika ile zaman damgalı
olarak imzalayarak internet adresinde yayınlanan teknik kılavuzlarda açıklanan yöntem veya
yöntemlerle Başkanlık sistemine elektronik ortamda aktarmak zorundadır.
Başkanlık, e-Müstahsil Makbuzu raporunun aktarım süresini ve yöntemini belirlemeye,
değiştirmeye, sektörler ve mükellef grupları itibariyle farklı veri aktarım süresi ve yöntemi
belirlemeye yetkilidir.
Başkanlık, yazı ile bildirmek şartıyla e-Müstahsil Makbuzu Raporlarının ve elektronik
ortamda arşivlenen belgelerin uzaktan erişimine açılmasını isteyebilir.
Erişim ve raporlama gereklerinin yerine getirilmiş olması, mükellefin e-Müstahsil
Makbuzunu muhafaza ve ibrazı ödevlerini ortadan kaldırmaz.
Elektronik Serbest Meslek Makbuzu (e-Serbest Meslek Makbuzu)
MADDE 4 – (1) Genel Olarak e-Serbest Meslek Makbuzu: Serbest meslek erbapları
tarafından mesleki faaliyetlerine ilişkin tahsilatları için düzenlenen serbest meslek
makbuzunun elektronik ortamda izlenebilmesi amacıyla, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun
236 ncı maddesine göre hali hazırda kağıt ortamda düzenlenmekte olan “serbest meslek
makbuzu”nun, elektronik belge olarak elektronik ortamda düzenlenmesi, muhatabının talebi
doğrultusunda elektronik veya kağıt ortamda iletilebilmesi, elektronik ortamda muhafaza ve
ibraz edilebilmesi ve Başkanlığa elektronik ortamda raporlanabilmesine ilişkin düzenlemeler
bu maddenin konusunu oluşturmaktadır.
Bu Tebliğde düzenlenen e-Serbest Meslek Makbuzu, yeni bir belge türü olmayıp, kağıt
serbest meslek makbuzu ile aynı hukuki niteliklere sahiptir.
(2) Uygulamadan Yararlanma Yöntemleri ve Başvuru Esasları: Mükellefler,
e-Serbest Meslek Makbuzu Uygulamasından;
a) Kendi bilgi işlem sistemlerinin Başkanlık sistemlerine entegrasyonu yoluyla,
b) e-Serbest Meslek Makbuzu Uygulamasına ait temel fonksiyonların internet
üzerinden genel kullanımını sağlamak amacı ile Başkanlık tarafından oluşturulan ve
www.efatura.gov.tr internet adresinde hizmete sunulan GİB Portalı aracılığıyla,
c) Başkanlıktan izin almış özel entegratörlerin bilgi işlem sistemleri aracılığıyla,
olmak üzere üç yöntemden herhangi birini seçerek yararlanabileceklerdir.
Mükellefler, (a) ve (b) alt bentlerinde belirtilen yöntemlerden biri ile uygulamaya dahil
olmak istediklerinde; Başkanlığın “www.efatura.gov.tr” internet adresinde yayımlanan
“Elektronik Serbest Meslek Makbuzu Başvuru Kılavuzu”na uygun olarak gerekli başvuru
işlemlerini yerine getirmeleri gerekmektedir.
e-Serbest Meslek Makbuzu Uygulamasına (c) alt bendinde belirtilen yöntemle dahil
olmak isteyen mükellefler; doğrudan Başkanlıktan izin almış özel entegratörlerden herhangi
birine başvuracak olup, bu mükelleflerin ayrıca Başkanlığa başvuruda bulunmalarına gerek
bulunmamaktadır.
(3) Değerlendirme ve İzin: e-Serbest Meslek Makbuzu Uygulamasından kendi bilgi
işlem sistemlerini Başkanlık sistemlerine entegrasyonu yöntemiyle yararlanmak için
Başkanlığa yapılan başvurular; Başkanlık tarafından mükellefe ait sistemin yapısı, işleyişi ile
bu sistemde elektronik olarak düzenlenen e-Serbest Meslek Makbuzu örneklerinin, bu
Tebliğde ve www.efatura.gov.tr internet adresinde yayımlanan teknik kılavuzlarda belirlenen
usul ve esaslara uygun olup olmadığı açısından değerlendirilecektir. Başkanlık gerek görmesi
halinde ilave teknik bilgi ve belge talebinde bulunabilecektir.
Başkanlıkça yapılacak değerlendirme sonrasında başvuruları uygun bulunan ve test
süreçlerini başarılı bir şekilde tamamlayan mükelleflere e-Serbest Meslek Makbuzu
Uygulamasından kendi bilgi işlem sistemlerinin Başkanlık sistemlerine entegrasyonu
yöntemiyle yararlanmasına ilişkin olarak izin verilecektir.
Değerlendirme aşamasında eksiklikleri tespit edilen mükelleflere, söz konusu
eksiklikleri gidermeleri için en çok bir yıl süre verilir. Bu süre içerisinde eksikliklerini
gidermeyen mükelleflerin başvuruları reddedilir.
Başvuruları reddedilen mükelleflerin reddi izleyen bir yıl içerisinde yapacakları
başvurular kabul edilmeyecektir. Bu durum, mükelleflerin GİB Portal ya da özel entegratörlük
izni alan mükellefler vasıtasıyla e-Serbest Meslek Makbuzu Uygulamasından
yararlanmalarına engel teşkil etmez.
(4) Özel Entegratörlük Hizmeti Verenler: 397 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel
Tebliği kapsamında Başkanlıktan özel entegrasyon izni alan mükellefler, bu Tebliğ
kapsamında e-Serbest Meslek Makbuzu düzenlemek isteyen mükelleflere, e-Serbest Meslek
Makbuzu ve e-Serbest Meslek Makbuzu Raporu oluşturma, mali mühürle onaylama ve zaman
damgası kullanarak e-Serbest Meslek Makbuzu Raporunu Başkanlığa elektronik ortamda
iletme hizmeti verebilirler.
e-Serbest Meslek Makbuzu uygulamasından özel entegratör sistemi üzerinden
faydalanan mükellefler, e-Serbest Meslek Makbuzu ve e-Serbest Meslek Makbuzu
Raporlarında özel entegratörün mali mührünün ve zaman damgasının kullanılmasını talep
edebilirler.
Özel entegratörlerin e-Serbest Meslek Makbuzu hizmeti verebilmesi için Başkanlıktan
ayrıca e-Serbest Meslek Makbuzu özel entegratörlüğü izni alması gerekmektedir. Bu izni
alabilmek için gerekli koşullar www.efatura.gov.tr İnternet adresinde yayımlanan kılavuzlarda
yer almaktadır.
Başkanlıktan e-Serbest Meslek Makbuzu özel entegratörlüğü izni alanlar, hizmet
verdikleri mükelleflere ait e-Serbest Meslek Makbuzu veya e-Serbest Meslek Makbuzu
Raporu bilgilerini, e-Serbest Meslek Makbuzu ve Raporu oluşturma, imzalama, Başkanlığa
raporlama amacı dışında kullanamaz ve işleme taraf olanların yazılı izni olmaksızın üçüncü
kişilerle paylaşamazlar. Özel entegratörler bu faaliyetleri kapsamında elde ettiği ticari sır
niteliğindeki e-Serbest Meslek Makbuzu ve Raporu bilgilerinin güvenliğinden ve gizliliğinden
sorumludurlar. Bu amaca aykırı olarak işleme taraf olmayan üçüncü kişilerle e-Serbest
Meslek Makbuzu veya Raporu bilgilerini paylaştığı tespit olunan özel entegratörlerin, diğer
kanunların öngördüğü cezai sorumlulukları dışında ayrıca Başkanlık tarafından tüm özel
entegratörlük izinleri iptal edilebilir.
(5) e-Serbest Meslek Makbuzu Düzenlenmesi ve Teslimi: Vergi Usul Kanununun
236 ncı maddesinde serbest meslek erbabının, mesleki faaliyetlerine ilişkin her türlü tahsilatı
için iki nüsha serbest meslek makbuzu tanzim etmek ve bir nüshasını müşteriye vermek,
müşterinin de bu makbuzu istemek ve almak mecburiyetinde olduğu hüküm altına alınmıştır.
Anılan düzenleme çerçevesinde elektronik ortamda düzenlenen ve elektronik sertifika
ile imzalanan e-Serbest Meslek Makbuzu belgesinin, muhatabının talebi çerçevesinde ıslak
imzalı kağıt çıktısı verilerek ya da elektronik ortamda iletilerek teslim edilmesi
gerekmektedir. e-Serbest Meslek Makbuzu çıktısının ıslak imza ile imzalanması yerine
serbest meslek erbabının imzasının notere tasdik ettirilip, e-Serbest Meslek Makbuzu üzerine
atılacak ıslak imza yerine geçmek üzere hazır imzalı olarak düzenlenip teslim edilmesi de
mümkündür.
Tebliğ kapsamında Başkanlıktan e-Serbest Meslek Makbuzu izni alan mükellefler,
elektronik ortamda oluşturdukları serbest meslek makbuzunu elektronik ortamda muhafaza
etmeleri gerekmektedir.
e-Serbest Meslek Makbuzu ve Raporunun oluşturulması ve gönderilmesinde uyulması
gereken format, standart ve Raporlama süresi www.efatura.gov.tr internet adresinde
yayınlanan teknik kılavuzlarda açıklanmıştır.
Bu Tebliğde belirlenen usul ve esaslar ile ilgili teknik kılavuzlarda belirlenen format ve
standartlara uygun olarak düzenlenmeyen elektronik ortamdaki belgeler, Vergi Usul Kanunu
kapsamında düzenlenmiş e-Serbest Meslek Makbuzu olarak kabul edilmeyecektir.
Mükellefler e-Serbest Meslek Makbuzu düzenlerken, süreler başta olmak üzere bu
Tebliğde belirtilmeyen hususlarda Vergi Usul Kanunu ve ilgili diğer kanun ve
düzenlemelerde yer alan usul ve esaslara uymak zorundadır.
426 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği kapsamında onaylanan Yeni Nesil
Ödeme Kaydedici cihazlardan e-Serbest Meslek Makbuzunda bulunan bilgileri de ihtiva eden
bir Bilgi Fişinin düzenleyen tarafından imzalanarak müşteriye verilmesi halinde söz konusu
bilgi fişi nüshası da e-Serbest Meslek Makbuzunun kağıt çıktısı yerine geçer. Bu durum
e-Serbest Meslek Makbuzunun, elektronik sertifika ile imzalanarak düzenlenmesi ve Vergi
Usul Kanunu hükümlerine göre elektronik ortamda düzenleyicisi tarafından muhafaza
edilmesi zorunluluğunu ortadan kaldırmamaktadır.
Düzenlenecek e-Serbest Meslek Makbuzlarında bu belgelerin Başkanlık sistemlerinden
elektronik ortamda sorgulanması, doğrulanması ve görüntülenmesine imkan vermek üzere
karekoda belge üzerinde yer verilmesi zorunludur.
(6) Uygulamaya Dahil Olma: e-Serbest Meslek Makbuzu Uygulamasına, 213 Sayılı
Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca serbest meslek makbuzu belgesini düzenlemek
zorunda olan mükellefler, 01/01/2018 tarihinden itibaren dahil olabileceklerdir.
(7) e-Serbest Meslek Makbuzu Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu: 2016 yılı gayri
safi hasılatı (kollektif, adi komandit şirket veya adi ortaklık halinde faaliyet gösterenlerin bu
ortaklıklardan aldıkları paylar dahil) 50 bin TL ve üzeri olan serbest meslek erbaplarının
1/7/2018 tarihine kadar uygulamaya dahil olması ve bu tarihlerden itibaren serbest meslek
makbuzu belgelerini e-Serbest Meslek Makbuzu olarak düzenlemeleri zorunludur. 1/1/2019
tarihinden itibaren ise; gayrisafi hasılat tutarına bakılmaksızın tüm serbest meslek
erbaplarının, söz konusu uygulamaya dahil olması ve bu tarihten itibaren serbest meslek
makbuzu belgelerini e-Serbest Meslek Makbuzu olarak düzenlemeleri zorunludur.
e-Serbest Meslek Makbuzu Uygulamasına ilişkin zorunluluklarının başladığı
tarihlerden önce kendi isteği ile dahil olanların, zorunluluklarının başlayacağı tarihlere kadar
e-Serbest Meslek Makbuzu düzenlemeleri mümkün olduğu gibi kağıt ortamda serbest meslek
makbuzu düzenlemeleri de mümkündür. Ancak aynı işlem için e-Serbest Meslek Makbuzu
veya kağıt ortamdaki serbest meslek makbuzu belgelerinden sadece birinin düzenlenmesi
gerekmektedir.
Kendilerine e-Serbest Meslek Makbuzu belgesi düzenleme zorunluluğu getirilen
hekimlerin, (diş hekimleri ile veteriner hekimler dahil), zorunluluklarının başlayacağı
tarihlerden itibaren 379 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile getirilen
uygulamadan (POS cihazlarından düzenlenen POS fişlerinin serbest meslek makbuzu olarak
kabul edilmesi) yararlanmaları mümkün değildir.
(8) e-Serbest Meslek Makbuzunda Bulunması Gereken Bilgiler: e-Serbest Meslek
Makbuzu belgesinde aşağıda yer alan bilgilerin bulunması zorunludur.
a) Serbest meslek erbabının; adı, soyadı, vergi dairesi, VKN veya TCKN’si, adresi,
b) Müşterinin adı, soyadı veya unvanı, adresi, vergi mükellefi ise vergi dairesi,
VKN veya TCKN’si;
c) Belgenin düzenlenme tarihi ile saat ve dakika olarak düzenlenme zamanı ve
belge numarası,
ç) Alınan paranın miktarı (varsa vergi tevkifatı tutarları ve katma değer vergisi
tutarları ayrıntılı olarak gösterilecek şekilde),
Başkanlık, ihtiyaç duyulması halinde söz konusu bilgilere ilave bilgilerin de e-Serbest
Meslek Makbuzu belgesinde bulunmasını mükelleflere gerekli duyuruları www.efatura.gov.tr
internet adresinde yaparak isteyebilir.
Mükellefler e-Serbest Meslek Makbuzu üzerindeki zorunlu bilgilere ilave olarak
ihtiyaçları doğrultusunda farklı bilgilere de yer verebileceklerdir.
(9) e-Serbest Meslek Makbuzu Bilgilerinin Raporlanması: e-Serbest Meslek
Makbuzu uygulamasını kendi bilgi işlem sistemlerinin Başkanlık sistemleri ile entegrasyonu
yöntemi ile kullanan mükellefler ve e-Serbest Meslek Makbuzu hizmeti verme konusunda
Başkanlıktan izin alan özel entegratörler, elektronik ortamda oluşturulan e-Serbest Meslek
Makbuzu belgelerine ilişkin olarak, Başkanlığın www.efatura.gov.tr internet adresinde
yayınlanan veri formatı ve standardına uygun “e-Serbest Meslek Makbuzu Raporu”nu
elektronik sertifika ile zaman damgalı olarak imzalayarak www.efatura.gov.tr internet
adresinde yayınlanan teknik kılavuzlarda açıklanan yöntem veya yöntemlerle Başkanlık
sistemine elektronik ortamda aktarmak zorundadır.
Başkanlık, e-Serbest Meslek Makbuzu raporunun aktarım süresini ve yöntemini
belirlemeye, değiştirmeye, sektörler ve mükellef grupları itibariyle farklı veri aktarım süresi
ve yöntemi belirlemeye yetkilidir.
Başkanlık, yazı ile bildirmek şartıyla e-Serbest Meslek Makbuzu Raporlarının ve
elektronik ortamda arşivlenen belgelerin uzaktan erişimine açılmasını isteyebilir.
Erişim ve raporlama gereklerinin yerine getirilmiş olması, mükellefin e-Serbest Meslek
Makbuzlarını muhafaza ve ibrazı ödevlerini ortadan kaldırmaz.
Muhafaza ve İbraz Yükümlülüğü
MADDE 5 – (1) Vergi Usul Kanununun ilgili hükümlerine göre mükellefler, gerek
düzenledikleri gerekse adlarına düzenlenen bu tebliğe konu elektronik belge ve kayıtları
kendilerine iletim/teslim şekline uygun olarak yasal süreler dahilinde muhafaza ve
istendiğinde ibraz etmekle yükümlüdürler.
(2) Tebliğe konu uygulamalardan yararlanan mükellefler, uygulama kapsamında
düzenledikleri belgeleri kendilerine ait bilgi işlem sistemlerinde muhafaza edebilecekleri gibi,
Başkanlıktan elektronik saklama izni alan mükelleflerin bilgi işlem sistemlerinde de muhafaza
edebilirler. Başkanlıktan saklama izni alan mükelleflerden elektronik saklama hizmetinin
alınması mükelleflerin Tebliğe konu belgelerin muhafaza ve ibraz sorumluluğunu ortadan
kaldırmaz.
(3) Muhafaza ve ibraz yükümlülüğü, Tebliğe konu belgelerin doğruluğuna, bütünlüğüne
ve değişmezliğine ilişkin her türlü elektronik veri, veri tabanı dosyası, saklama ortamı veya
doğrulama ve görüntüleme araçlarını kapsamaktadır.
(4) Tebliğe konu belgelerin Türkiye Cumhuriyeti sınırları içerisinde ve Türkiye
Cumhuriyeti Kanunlarının geçerli olduğu alanlarda muhafaza edilmesi zorunludur. Bu
zorunluluk, yurt dışında ikincil bir arşivleme yapılmasına engel teşkil etmez. Başkanlık
Tebliğe konu uygulamalardan yararlanmak için başvuran mükelleflerin gerekçeli talebi
üzerine bu fıkranın uygulanmasında farklı usul ve esas belirleyebilir.
Sorumluluk ve Cezai Müeyyideler
MADDE 6 – (1) Tebliğe konu uygulamalar kapsamında izin alan mükelleflerden bu
Tebliğde ve Tebliğe konu uygulamaların yer aldığı kılavuzlarda yer alan usul ve esaslara
aykırı biçimde belge düzenleyenler hakkında, işledikleri fiilin türüne göre Vergi Usul
Kanununda öngörülen cezalar uygulanır.
(2) Tebliğe konu uygulamalar kapsamında hizmet verme izni iptal edilen özel
entegratörler, bu konuda hizmet verdiği mükellefleri uyarmak zorundadır. İzni iptal edilen
özel entegratörden hizmet alan mükellefler başka bir özel entegratörle anlaşmak, GİB Portal
uygulamasını kullanmak ya da uygulamayı kendi bilgi işlem sistemleri üzerinden kullanma
alternatiflerinden kendilerine en uygun olanı seçmek zorundadırlar.
(3) Tebliğe konu uygulamaları kendi bilgi işlem sistemi üzerinden kullanmak üzere izin
alan mükelleflerden izinlerinin iptal edildiği kendisine bildirilenler, bildirimin yapıldığı
tarihten itibaren 1 yıl süre ile uygulamayı kendi bilgi işlem sistemleri üzerinden kullanmak
üzere başvuru yapamazlar. Bu mükellefler Başkanlıktan izin alan özel entegratörlerden tebliğe
konu uygulamalar kapsamında hizmet almak ya da GİB Portal uygulamasını kullanmak
zorundadırlar.
Diğer Hususlar
MADDE 7– (1) Tebliğe konu uygulamaları kendi sistemi üzerinden kullananlar, bu
uygulamalara ait elektronik kayıtların bozulması, silinmesi, zarar görmesi, işlem görememesi
halleri ile olağanüstü durumların meydana gelmesi halinde, durumu Başkanlığa üç iş günü
içinde bildirerek bu kayıtları nasıl tamamlayacağına ilişkin ayrıntılı bir plan sunmak
zorundadır.
(2) Tebliğe konu uygulamaları kendi sistemi üzerinden kullananlar, bilgi işlem
sistemlerini oluşturan donanımların bir kısmının veya tamamının haczedilmesi veya yetkili
mercilerce el konulması halinde, durumu en geç üç iş günü içerisinde Başkanlığa bildirmek
zorundadır.
(3) Tebliğe konu uygulamaları kendi sistemi üzerinden kullananlar, bilgi işlem sistemini
oluşturan yazılım, donanım, dosya, dokümantasyon ve benzeri unsurları, hiçbir şekilde
kısmen veya tamamen vergi inceleme elemanlarının veya Başkanlıkça görevlendirilecek
personelin erişimini ve denetlemesini engelleyecek bir sözleşme veya lisansa konu edemezler.
(4) Tebliğe konu uygulamaları kendi sistemi üzerinden kullananlar, Başkanlığın talebi
üzerine belgelere ait bilgilerin oluşturulması veya muhafazası sırasında kullanılan
donanımların bulunduğu adres veya adreslerde inceleme ve tespit yapılabilmesi için gerekli
olacak her türlü teknik ve fiziksel imkanı (uygun donanım ve yazılımlar, terminallere ulaşım
izinleri ve uzman personel gibi) sunmak zorundadır.
(5) Tebliğe konu uygulamaları kendi sistemi üzerinden kullananlar ile izin alan özel
entegratörlerin, Defterdarlık veya Vergi Dairesi Başkanlıkları ile anlaşmalı matbaa
işletmeciliği sözleşmesi yapma zorunlulukları bulunmamaktadır.
(6) Bu Tebliğde belirtilen elektronik belgeleri düzenleme yetkisi bulunan mükelleflerin,
sistemlerinde arıza veya kesinti meydana gelmesi veya diğer mücbir sebep durumlarında
düzenlenmek üzere yeterli miktarda matbu belgeleri bulundurmaları zorunludur. Bu şekilde
belge düzenlemek istisnai bir uygulama olup süreklilik arz etmesi halinde verilen izin iptal
edilebilecektir.
(7) Başkanlık, ilgilisine bilgi vermek suretiyle, izin isteyen mükelleflerin başvurularının
yanıtlanmasını belli bir süre erteleyebilir, başvurularını sıraya koyabilir.
(8) Başkanlık gerek görmesi halinde bu Tebliğ kapsamındaki uygulamalara ait
belgelerde bulunması gereken bilgilerde değişiklik yapabilir.
Yürürlük
MADDE 10 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 11 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Maliye Bakanı yürütür.

Yazar Hakkında

Smmm Denetçi Bilirkişi

Benzer yazılar

Yanıt verin.

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

preloader